|
تربیت اثربخش در مدرسه (3)
الگوی ارتباط مؤثر معلم - شاگردی
معلمین با ذوق و اشتیاق، کار را شروع میکنند ولی کار آنها به مرور، به یک کار خستهکننده و تکراری تبدیل میشود و استرس فراوانی را به آنها وارد میکند. واقعاً مشکل در کجاست؟
اشکال را از نگاه معلمان میتوان در موارد زیر جستجو کرد:
- آنها از استادان و مشاوران انتقاد میکنند که آموختههای آنها با دنیای واقعی فاصله دارد.
- وجود این نگرش که بچههای امروزی عوض شدهاند یا مدارس عوض شدهاند.
- مدیران را، به خاطر جمعیت زیاد کلاس، کمبود شرایط مطلوب و درآمد، سرزنش میکنند.
- خود را سرزنش میکنند که برای حرفه معلمی ساخته نشدهاند.
پاسخی که میتوان به این اشکالات داد:
- اساتید و مشاوران، شرایطی را تجربه کردهاند، نمیتوانند کاملاً انتقال دهند زیرا هر کس باید زندگی مدرسه را، با توجه بهویژگیهای شخصیتی خود، تجربه کند.
- بچههای زمان ما عوض شدهاند زیرا طبیعت بشر تغییر نمیکند بلکه نقش آنها تغییر کرده است.
- مدیران مدرسه هم خود درگیر همین مشکلات بوده و هستند و مقصر نمیباشند.
- شرایط کاری و درآمد مالی هم مسأله نیست زیرا معلمین با شرایط کاری ایدهآل و کلاسهای کوچک و درآمد خوب به همان اندازه، احساس یأس و نارضایتی میکنند.
اسطوره معلم خوب
تعریف معلم ایدهآل، براساس افسانه مورد باور عموم در مورد معلم و معلمی است. بعضی از این اسطورههای معلم خوب عبارتند از:
- آرام بودن، آشفتگیناپذیر، دارای اخلاق همیشه یکنواخت، هرگز خونسردی خود را از دست نمیدهند، هرگز هیجانات شدید اظهار نمیکنند.
- احساسات خود را، از دانشآموزان پنهان میکنند.
- همیشه محیط آموزشی هیجان برانگیز، برانگیزاننده، آرام، ساکت و منظم ایجاد میکنند.
- ثبات اخلاقی دارند، تغییر نمیکنند، جهتگیری نمیکنند، چیزی را فراموش نمیکنند، دارای احساس غم و شادی نیستند، اشتباه نمیکنند.
- به همه دانشآموزان به یک چشم نگاه میکنند.
- پاسخ همه سؤالات را میدانند و عقل و خردی بیشتر از دانشآموزان دارند.
- از انسانهای معمولی، بهتر، فهمیدهتر، دانشمندتر و کاملتر و به تمام معنا فاضل هستند.
بر طبق این اسورهها، معلم باید بشر بودن خود را انکار کند و نقش بازی کند وقتی معلمها خود را اینگونه ارزیابی میکنند در نتیجه خود را کم میبینند.
نظر یک معلم شرکت کننده در دوره «تربیت اثربخش در مدرسه»
- تنها زمانی که خودم بودم، میتوانستن تدریس کنم.
- همیشه ترس از سبک شدن یا از دست دادن کنترل وضعیت داشتم.
- نقشی که هنگام تدریس داشتم با زمانی که میخواستم نظم برقرار کنم، سازگاری نداشت.
- وقتی رابطه خوبی بین معلم و شاگرد برقرار شود، دانشآموز احساس آزادی برای یادگیری دارد.
شرایط رابطه خوب معلم - شاگرد
1- ارتباط باز و شفاف باشد یعنی هر دو طرف در ارتباط صادق و مستقیم باشند.
2- اهیمت دادن یعنی هر یک از دو طرف برای دیگری ارزشمند باشد.
3- همبستگی یعنی بدون داشتن وابستگی، با هم ارتباط داشته باشند.
4- جدا بودن یعنی به یکدیگر برای رشد و توسعه در زمینه فردیت، خلاقیت، یگانگی اجازه دهند.
5- برای داشتن یک رابطه خوب باید مهارتها را یاد گرفت تا رابطه ارضاکنندهتر باشد.
چگونگی نگریستن به رابطه معلم - شاگرد
هنگامی که معلم یک نظریه کارآمد در مورد روابط بین اشخاص نداشته باشد و بدون ذهنیت مشخص و کارآمدی وارد کلاس شود، اشکال در روابط به وجود میآید. برای داشتن نگاهی مؤثر و کارآمد مراحل زیر را انجام دهید.
1- یک چهارضلعی رسم کنید.
2- تمام رفتارهایی که شاگرد در حضور معلم انجام میدهد یا میگوید و تمام رفتارهایی که احتمال وقوع دارند را لیست کنید.
|
تمام رفتارهای شاگرد با شما |
3- چهارضلعی را به دو قسمت رفتارهای قابل پذیرش و غیرقابل پذیرش تقسیم کنید.
4- از روی فهرستی که تهیه کردهاید، رفتارهای قابل پذیرش و غیرقابل پذیرش را در دو قسمت چهارضلعی بنویسید.
5- با توجه به تفاوتهای فردی معلمها، از بسیار قابل پذیرش تا بسیار غیرقابل پذیرش، دارای درجات متفاوتی است.
|
رفتارهای قابل پذیرش
|
|
رفتارهای غیرقابل پذیرش
|
تفاوت بین مربیان غیرپذیرنده و مربیان پذیرنده
ویژگیهای غیرپذیرندهها:
تمایل به انتقاد
دارای حد مطلوب بالا حتی برای دیگر مردم هستند.
از رفتارهای غیرمرسوم و غیرعادی لذت نمیبرند.
در مورد درست و غلط، انعطافناپذیرند.
رفتارهای قابل پذیرش
رفتارهای غیرقابل پذیرش
ویژگیهای پذیرندهها:
رفتارهای بسیاری را پذیرا هستند.
کمتر تمایل به قضاوت کردن دارند.
انعطافپذیرند.
دارای تحمل بیشتر
نیازی به صحبت در مورد درست و غلط ندارند.
در تمام روابط انسانی بسیار پذیرندهاند.
مردم به دنبال همصحبتی با آنها هستند.
رفتارهای قابل پذیرش
رفتارهای غیرقابل پذیرش
ادامه دارد
+ نوشته شده در جمعه بیست و پنجم اسفند ۱۳۹۱ساعت 20:30 توسط حمید رضا افشاری
|
|
